E.E.S.V. Securex Corporate
Maatschappelijke zetel: Tervurenlaan 43, 1040 Brussel
Ondernemingsnummer: BTW BE 0877.510.104 - RPR Brussel

Loon

Consumptiecheques - 2. Praktische vragen

Lees eerst even dit…

Consumptiecheques werden ingevoerd om de horeca-, culturele- en sportsector en ook de kleine detailhandel te steunen na de lange lockdown omwille van Covid-19

De regering heeft beslist dat werkgevers tot 31 december 2020 consumptiecheques kunnen toekennen om die sectoren te ondersteunen.

In deze fiche geven we u het antwoord op enkele zeer praktische vragen die vaak gesteld worden als consumptiecheques ter sprake komen. Voor de voorwaarden waaronder maaltijdcheques niet als loon beschouwd worden, en dus vrijgesteld zijn van socialezekerheidsbijdragen en belasting, verwijzen we u naar de fiche “Consumptiecheques - 1. Algemene principes”.

 

Kunnen consumptiecheques enkel aan bepaalde werknemers worden toegekend?

Neen, dat is niet mogelijk. De consumptiecheque moet worden toegekend aan alle werknemers of aan objectieve categorieën van werknemers.

Het is niet mogelijk om de toekenning te individualiseren. Het is bv. niet mogelijk om de cheques aan werknemer A, C en E toe te kennen en niet aan B en D. Tenzij er objectieve redenen voor het onderscheid bestaan.

 

Mag men de consumptiecheques enkel aan bepaalde werknemerscategorieën toekennen?

JA. De werkgever kan beslissen om de consumptiecheques wel aan sommige en niet aan andere categorieën van werknemers toe te kennen. Zo kan hij een onderscheid maken tussen werknemers met binnendienst en werknemers met buitendienst, gewone werknemers en kaderleden, handelsvertegenwoordigers, leerjongens, …

Hij mag de toekenning van de consumptiecheques ook onderwerpen aan bepaalde voorwaarden, zoals een zekere anciënniteit of een zekere ervaring bereikt hebben.

Indien de consumptiecheques via een collectieve arbeidsovereenkomst worden toegekend, moet deze duidelijk vermelden welke werknemerscategorieën recht hebben op de consumptiecheques.

U moet evenwel opletten voor het discriminatiebeginsel! De werkgever mag geen categorie creëren zonder enige objectieve en redelijke rechtvaardiging. Dat is met name het geval wanneer de categorie rechtstreeks gebaseerd is op het geslacht, het ras, de kleur, de afstamming, de nationale of etnische oorsprong, de seksuele geaardheid, de burgerlijke stand, de geboorte, het fortuin, de leeftijd, de godsdienstige of filosofische overtuiging, de huidige of toekomstige gezondheidstoestand, een handicap of een fysieke eigenschap.  

 

Mogen consumptiecheques worden toegekend aan bedrijfsleiders?

Neen. De wet die de fiscale vrijstelling van de consumptiecheque regelt, voorziet enkel in een fiscale vrijstelling voor de werknemers.

Op basis van de informatie waarover wij op dit moment beschikken, lijkt het er niet op dat de wetgeving nog zal gewijzigd worden. Waarschijnlijk zullen consumptiecheques dus niet aan bedrijfsleiders kunnen worden toegekend.

Als er consumptiecheques worden toegekend aan bedrijfsleiders zullen die als loon voor de bedrijfsleiders beschouwd worden.

 

Moeten de consumptiecheques voor de berekening van het vakantiegeld in acht genomen worden?

Doorgaans wordt aanvaard dat de bezoldiging die als berekeningsgrondslag voor het vakantiegeld moet dienen, die is welke op het vlak van de gewone socialezekerheidsbijdragen in aanmerking wordt genomen. Zodra de consumptiecheques voldoen aan de voorwaarden om vrijgesteld te worden van de socialezekerheidsbijdragen, moeten zij dus niet in acht worden genomen voor de berekening van het dubbel vakantiegeld.

 

Moeten de consumptiecheques worden opgenomen in de verbrekingsvergoeding?

De compenserende opzegvergoeding moet niet alleen het lopend loon, maar ook de voordelen die krachtens de overeenkomst verworven zijn, omvatten.

We kunnen hier dezelfde redenering gebruiken als bij de maaltijdcheques. De huidige meerderheidsrechtspraak oordeelt dat de maaltijdcheques een onderdeel van het loon zijn en bijgevolg moeten worden opgenomen in de berekeningsgrondslag van de compenserende opzegvergoeding tenzij deze maaltijdcheques een terugbetaling van kosten uitmaken.

Deze rechtspraak is immers de mening toegedaan dat de wetgevingen inzake het arbeidsrecht (opzegvergoeding) en het fiscaal en socialezekerheidsrecht (loon dat aan de socialezekerheidsbijdragen en aan de belasting ontsnapt) onderling niet met elkaar verbonden zijn. Bovendien stipuleren de fiscale en sociale wetgeving uitdrukkelijk dat de maaltijdcheques in principe loon zijn, maar dat zij onder bepaalde voorwaarden niet onderworpen zijn aan de socialezekerheidsbijdragen en de belasting.

Dezelfde redenering kan gevolgd worden bij de consumptiecheques.

 

Zijn consumptiecheques vatbaar voor beslag?

De wetgever heeft, met betrekking tot maaltijdcheques, uitdrukkelijk bepaald dat maaltijdcheques niet voor beslag vatbaar zijn[1].

In de memorie van toelichting stipuleert hij dat het hier niet gaat om loon, aangezien door de sociale en fiscale wetgeving voorzien is dat de maaltijdcheques vrijgesteld zijn van socialezekerheidsbijdragen en belasting. De onbeslagbaarheid van de maaltijdcheques geldt dan ook maar voor zover alle voorwaarden voor deze vrijstelling nageleefd zijn.

Er bestaat geen wettelijke basis voor de consumptiecheques. Niettemin zou deze redenering ook toegepast kunnen worden op de consumptiecheques.

 


[1] Artikel 1409 van het Gerechtelijk Wetboek. Wet houdende diverse bepalingen van 6 mei 2009, Belgisch Staatsblad van 19 mei 2009.

 

Wat moet de werknemer doen in geval van diefstal of verlies van de drager van zijn elektronische consumptiecheques?

Wanneer de werknemer de drager van zijn elektronische consumptiecheques verliest of deze wordt gestolen, dan kan hij via een noodnummer de kaart laten blokkeren[1].

Binnen de 10 werkdagen na de melding door de werknemer moet de uitgever een nieuwe kaart ter beschikking stellen. Voor de vervanging van deze kaart kunnen eventueel wel kosten aangerekend worden aan de werknemer, maar enkel wanneer de voorwaarden hieromtrent vastgesteld zijn in een collectieve arbeidsovereenkomst op sectoraal of ondernemingsvlak of in het arbeidsreglement wanneer de toekenning van de elektronische maaltijdcheques geregeld is bij individuele overeenkomst. Wij hebben de modaliteiten opgenomen in de modellen die Securex ter beschikking stelt.

Ongeacht wat in de CAO of het arbeidsreglement vermeld wordt, mag de kost van de vervangende drager nooit meer bedragen dan de waarde van één maaltijdcheque als de werkgever maaltijdcheques toekent. Kent de werkgever geen maaltijdcheques toe, dan mag de kost van de vervanging niet meer bedragen dan 5 euro.

 


[1] Vindt hij zijn kaart nadien terug kan hij deze via hetzelfde noodnummer weer deblokkeren.