To Delete Document
InEditMode: ("1" if Yes) IsNewDoc: ("1" if Yes) DspNow: UserCN: (username-CN) HistoryFields: (is used in the code for the history subform) -

-

Uw werknemer creëert een origineel werk: hoe voorkomt u dat het u ontglipt?

24/11/2021

Peter heeft een brochure opgesteld over de producten van zijn werkgever. Sophie publiceert regelmatig artikels op de website van haar bedrijf. Chris geeft lezingen in een specifiek wetenschappelijk expertisegebied, dat ook de focus is van de ontwikkeling van zijn bedrijf. Laura ontwierp het nieuwe logo voor haar baas.

Al deze werknemers hebben een auteursrechtelijk beschermd werk gecreëerd in uitvoering van hun arbeidsovereenkomst. Als u ook werknemers in deze situatie hebt, hoe kunt u dan voorkomen dat deze creaties, die soms onmisbaar zijn voor uw onderneming, u ontglippen?

De antwoorden op de onderstaande vragen reiken u de nodige sleutels aan om onaangename verrassingen te voorkomen:

 

Werken van letterkunde en kunst 

Waarover gaat het?

Werken van letterkunde en kunst worden beschermd door het auteursrecht (op voorwaarde dat ze origineel zijn). We hebben hierboven al enkele voorbeelden gegeven.

In België wordt onder werken van letterkunde en kunst verstaan: ‘de geschriften van welke aard ook, alsmede lessen, voordrachten, redevoeringen, preken of andere mondelinge uitingen van de gedachte’. Zowel kunstwerken, als geschriften in ruime zin en mondelinge uitingen van de gedachte vallen daar dus onder.

Een internationaal verdrag geeft een niet-limitatieve lijst van voorbeelden. Het verduidelijkt dat het gaat om ‘alle voortbrengselen op het gebied der letterkunde, wetenschap en kunst, welke ook de wijze of de vorm van uitdrukken zijn, zoals:

  • boeken, brochures en andere geschriften
  • voordrachten, toespraken, preken en andere werken van die aard
  • muzikale composities met of zonder woorden
  • cinematografische werken
  • werken van teken-, schilder-, bouw-, beeldhouw-, graveer- en lithografeerkunst
  • fotografische werken, waarmee werken verkregen door een met de fotografie overeenstemmend procedé worden gelijkgesteld
  • illustraties
  • aardrijkskundige kaarten; tekeningen, schetsen en plastische werken met betrekking tot de aardrijkskunde, de topografie, de bouwkunde of de wetenschappen

Deze lijst is in de afgelopen decennia niet aangepast. Er moet dus rekening worden gehouden met de technologieën die sindsdien zijn ontstaan.

 

Een idee is niet genoeg, en het werk moet origineel zijn

Bovendien moet het werk van letterkunde en kunst:

  • Een concrete vorm hebben (gelijk welke), wat ideeën, procedures, werkwijzen of wiskundige begrippen als zodanig uitsluit
  • Origineel zijn, d.w.z. een eigen intellectuele creatie van de auteur. Aan dit begrip werd in de praktijk vorm gegeven. Persartikels waarin een onderwerp op een bepaalde manier wordt weergegeven, voldoen in principe aan deze voorwaarde

 

Goed om te weten

De bescherming van het auteursrecht ontstaat zodra het werk is gecreëerd. Er hoeven dus geen formaliteiten te worden vervuld. Bepaalde stappen kunnen echter nuttig zijn om het werk te beschermen. Wij gaan hier niet verder op in.

Twijfelt u of een creatie van uw medewerker beschermd is? Neem contact op met onze specialisten via consultinglegal@securex.be.

 

Aan het auteursrecht verbonden gevolgen 

We gaan terug naar het voorbeeld van Laura, die voor haar bedrijf een origineel logo heeft ontworpen, dat beschermd is door het auteursrecht. Ze beschikt over een moreel recht en over vermogensrechten op haar werk. Wij ontcijferen ze voor u.

 

Moreel recht, niet-overdraagbaar

Het moreel recht omvat het recht om het werk bekend te maken, het recht om het vaderschap op te eisen of te weigeren en het recht op eerbied voor het werk.

Concreet:

  • Alleen Laura kan toestemming geven voor de bekendmaking van haar logo (d.w.z. om het aan het publiek bekend te maken)
  • Ze kan eisen dat het feit dat zij het logo heeft gecreëerd wordt vermeld
  • Ze kan aanpassingen van haar logo weigeren waarmee zij het niet eens is, of weigeren dat het wordt gebruikt op bepaalde plaatsen of in bepaalde contexten (bijvoorbeeld politiek of filosofisch)

Al deze rechten kan Laura niet overdragen aan haar baas.

 

Vermogensrechten, in geld waardeerbaar

De vermogensrechten zijn het exclusief recht van reproductie, het exclusief recht om de aanpassing of vertaling van het werk toe te staan, het exclusief recht om de mededeling ervan aan het publiek toe te staan en het exclusief recht om de verhuur of de uitlening ervan toe te staan.

Concreet:

  • Alleen Laura kan toestemming geven voor het gebruik van haar logo
  • Zij moet haar akkoord geven in geval van eventuele aanpassingen
  • Alleen zij kan verhuur of uitlening aan derden toestaan

Deze rechten zijn echter overdraagbaar, wat betekent dat Laura ze aan haar werkgever kan overdragen, bijvoorbeeld via een beding van overdracht van auteursrechten (zie hieronder).

 

Beding van overdracht van auteursrechten: verzekering tegen onaangename verrassingen 

Nu u de voorrechten kent die aan het auteursrecht zijn verbonden, weet u dat u in grote problemen kunt komen als uw werknemer, die in het kader van zijn arbeidsovereenkomst een werk heeft gecreëerd dat waardevol is voor uw bedrijf, u stokken in de wielen steekt. Bijvoorbeeld, Laura neemt ontslag en wil niet langer dat haar logo wordt gebruikt.

De oplossing om onaangename verrassingen te vermijden, is uw werknemer een beding van overdracht van auteursrechten te laten ondertekenen.

 

Twee belangrijke voorwaarden

Wanneer werken door een auteur worden gecreëerd in uitvoering van een arbeidsovereenkomst, kunnen de vermogensrechten aan u worden overgedragen op voorwaarde dat:

  • De overdracht van rechten uitdrukkelijk is bepaald: het beding is dus overduidelijk
  • De creatie van het werk binnen de werkingssfeer van de arbeidsovereenkomst valt: werken die in de privésfeer zijn gecreëerd, vallen hierbuiten. Bijvoorbeeld: u bent actief in de chemische sector en uw werknemer schrijft een historische roman.

Andere voorwaarden die normaal verbonden zijn aan de overdracht van auteursrechten zijn hier niet van toepassing. Als werkgever gelden voor u versoepelde voorwaarden. Zo zijn er bijvoorbeeld geen beperkingen op de overdracht van rechten op toekomstige werken.

 

Moet u een vergoeding betalen?

In het kader van de overdracht van de vermogensrechten kunt u met uw werknemer overeenkomen dat de prijs van de overdracht van rechten in zijn loon is inbegrepen. Dan bent u hem geen extra loon verschuldigd.

 

Wat doet Securex? 

Securex stelt een beding van overdracht van auteursrechten in het kader van de arbeidsovereenkomst ter beschikking dat in de correcte vorm is opgesteld. U hebt twee mogelijkheden:

  • U kunt het opnemen in het arbeidsreglement. Het geldt dan voor alle personeelsleden. Vergeet in dat geval niet de procedure voor de wijziging van uw arbeidsreglement te volgen (met of zonder U vindt een bijlage met diverse nuttige bedingen, waaronder een auteursrechtelijk beding in onze e-Shop Securex.
  • U kunt dit beding opnemen in de individuele arbeidsovereenkomst van uw werknemer. Contacteer dan myHR@securex.be. Contacteer voor advies op maat onze consultants op het adres consultinglegal@securex.be.

 

Specifieke regels

Er bestaan specifieke regels voor creaties van databanken, computerprogramma’s en tekeningen en modellen. Contacteer voor meer informatie onze consultants op het adres consultinglegal@securex.be.

 

Bronnen:

 

Securex Sociaal Secretariaat - Legal 24-11-2021