To Delete Document
InEditMode: ("1" if Yes) IsNewDoc: ("1" if Yes) DspNow: UserCN: (username-CN) HistoryFields: (is used in the code for the history subform) -

-

Sociale verkiezingen - Hebt u nog vragen?

10/12/2020

De eindspurt voor de sociale verkiezingen die tussen 16 en 29 november plaatsvinden, afhankelijk van de datum die u gekozen hebt, is ingezet. 

De laatste maanden hebben we samen met u overlopen hoe u deze verkiezingen in uw onderneming moet voorbereiden. Hierna geven we nog antwoord op de laatste vragen die in de aanloop naar D-day (of beter gezegd dag Y) kunnen rijzen.

 

Mag er per volmacht gestemd worden?

De wetgeving voorziet niet dat er per volmacht gestemd mag worden tijdens de sociale verkiezingen. Deze stemming is dus onrechtmatig. De kiezer die zich vanwege zijn lichamelijke toestand in de onmogelijkheid bevindt om zelf naar de plaats van de stemming te komen of zijn stem zelf uit te brengen mag zich, met toestemming van de voorzitter, laten begeleiden. Bij voorkeur neemt de voorzitter van het stembureau zelf deze ondersteunende rol op zich.

Bovendien mag er ook per brief gestemd worden om de afwezigheid van sommige werknemers in de onderneming op de dag van de verkiezingen op te vangen[1].

 

Stemming per brief - Specifieke aspecten

In geval van stemming per brief ontvangt de kiezer een zending met twee open omslagen. De eerste is blanco en bevat een geplooid en afgestempeld stembiljet, de tweede is al gefrankeerd en gericht tot de voorzitter van het stembureau.

Zodra hij zijn stem uitgebracht heeft, steekt hij het geplooide stembiljet in de eerste blanco omslag en kleeft hem dicht. Deze omslag steekt hij dan in de tweede omslag die hij sluit, ondertekent en waarop hij de blanco velden invult. De omslag met het stembiljet mag via de post of op een andere wijze overgemaakt worden, maar moet vóór de afsluiting van de stemverrichtingen toekomen.

Bij het tellen van de stembiljetten moet de voorzitter van het stembureau de omslagen die toegekomen zijn, openen. Indien een blanco omslag meerdere biljetten bevat, worden deze als nietig beschouwd.  Hetzelfde geldt voor de biljetten in de tweede omslag gericht aan de voorzitter, indien deze niet door de stemmer ondertekend werd.

De andere stembiljetten worden in de gepaste urne gedeponeerd en met de andere biljetten gemengd.

Opgelet! De werknemers die per brief stemmen, kunnen er alsnog voor kiezen om zich op de dag van de verkiezingen naar het stembureau te begeven. Als zij daarnaast ook hun stembiljet per brief hebben opgestuurd, zal dit niet aanmerking genomen worden. De voorzitter van het stembureau moet dus de stembiljetten die per brief zijn toegekomen aan de kant houden indien de werknemers die ze verstuurd hebben toch ter plaatse zijn komen stemmen.

 

Moeten de stembiljetten een specifieke kleur hebben?

Nee, de wetgeving bevat geen bijzondere richtlijnen over de kleur van de stembiljetten.  We raden echter aan om ze niet in de kleur van een vakbondsorganisatie te laten drukken. U vindt een model van stembiljet terug op de site van de FOD Werk.

 

Hoe moet het stemlokaal ingericht worden?

De lokalen die als stembureau gebruikt worden, worden door de werkgever zo ingericht dat het stemgeheim bewaard blijft (stemhokjes). In die lokalen moet de neutraliteit bewaard blijven om het kiesgedrag niet te beïnvloeden. Eventuele affiches van vakbondsorganisaties moeten dus verwijderd worden.

 

Welk materiaal moet op de dag van de stemming klaarliggen in de bureaus?

In bijlage vindt u een overzicht van het materiaal dat op de dag van de verkiezingen moet klaarliggen.

 

Wat als een kiezer zijn oproeping vergeten is?

De hoedanigheid van kiezer blijkt uit de inschrijving op de kiezerslijsten.  Als een kiezer zijn oproeping voor de verkiezingen vergeten is, dan heeft dit geen gevolgen voor de stemming door de kiezer indien hij zijn identiteit kan bewijzen. De voorzitter van een stembureau mag immers niet weigeren om een kiezer die op de lijsten ingeschreven is toegang tot zijn bureau te verlenen.

 

Wat als een kiezer niet op de kiezerslijst vermeld staat?

A contrario, wanneer er geen klacht neergelegd werd binnen de vereiste termijn (tussen dag X en dag X + 7) zijn de lijsten eens ze opgemaakt zijn definitief. De wetgeving voorziet niet in de mogelijkheid om iets aan de lijsten toe te voegen. Enkel een schrapping door de overlegorganen op X + 77 is nog mogelijk. De kiezers die na X + 77 niet op de lijsten vermeld zijn, zullen dus niet mogen stemmen.

 

Is de stemming verplicht?

Nee, de stemming bij de sociale verkiezingen is niet verplicht.  De oproepingen bevatten echter een verplichte vermelding die aangeeft hoe belangrijk het is om te gaan stemmen. Ze moet op elke oproeping voorkomen: "Om de afvaardiging die zal worden verkozen, een werkelijk vertegenwoordigend karakter te geven, hebben alle werknemers tot plicht aan de stemming deel te nemen".

 

Hoe geldig stemmen?

Stemmen op één lijst of voor één of meer kandidaten op deze lijst zijn geldig.

Worden daarentegen als nietig beschouwd:

  • andere stembiljetten dan die welke op het ogenblik van de stemming aan de kiezer overhandigd werden;
  • stembiljetten die meerdere lijststemmen bevatten;
  • stembiljetten waarop de kiezer een lijststem voor een lijst heeft uitgebracht en één of meer naamstemmen voor een kandidaat of meerdere kandidaten van een andere lijst of meerdere andere lijsten, of stembiljetten waarop de kiezer een stem gaf aan kandidaten van verschillende lijsten;
  • stembiljetten waarvan de vormen of afmetingen gewijzigd werden of waarin een papier of voorwerp gestoken werd of waarvan de kiezer door een teken, een schrapping of een merk herkend zou kunnen worden.

Zijn blanco, de stembiljetten waarop geen enkele stem uitgebracht werd.

In geval van stemming per brief, worden als nietig beschouwd:

  • de stembiljetten die na de afsluiting van de stemverrichtingen toekomen;
  • de stembiljetten die teruggestuurd worden in een omslag waarop de handtekening van de kiezer ontbreekt;
  • de stembiljetten die teruggestuurd worden door een kiezer die reeds is komen stemmen in het stembureau.

 

Mag het stembureau vroeger sluiten?

Nee. De openingsuren van het stembureau worden vastgelegd door de OR of het CPBW opdat de kiezer tijdens de werkuren zou kunnen stemmen. Het stembureau heeft dus niet het recht om de openings- en sluitingsuren van het bureau eenzijdig te wijzigen.

Hetgeen voorafgaat is ook waar wanneer bijvoorbeeld de leden van het stembureau ervan overtuigd zijn dat sommige kiezers op de kiezerslijst niet zullen komen stemmen en wanneer alle andere kiezers van de lijst reeds hun stem hebben uitgebracht… Men is nooit voorzichtig genoeg… elke vergissing in de procedure kan de nietigheid van uw verkiezingen tot gevolg hebben!

De voorzitter van het stembureau moet er bovendien over wagen dat de leden van zijn bureau niet vetrekken voor de sluiting en de ondertekening van het proces-verbaal van de verkiezingen.

 

Mogen de getuigen deelnemen aan de telling?

Nee. Het is verboden om de getuigen te laten deelnemen aan de telling om de vermijden dat er nadien betwisting zou komen over het neutrale karakter van de telling.

Indien een getuige niet akkoord gaat met een beslissing van de voorzitter van het stembureau (over de geldigheid van een stembiljet bijvoorbeeld), moet hij de beslissing van deze laatste respecteren.  Hij kan wel vragen dat hierover een opmerking in het proces-verbaal van de verkiezingen wordt opgenomen.

 

Hoe moet de uitslag van de stemming aangeplakt worden?

Uiterlijk 2 dagen na de stemming (Y + 2) moet het formulier met het verkiezingsresultaat aangeplakt worden. Dat bericht moet op dezelfde plaatsen als het bericht dat de verkiezingsdatum aankondigt uitgehangen worden.  Het bevat de uitslag van de stemming en de samenstelling van de OR en/of van het CPBW. Het vermeldt klaar en duidelijk de namen van alle personeelsafgevaardigden en alle werkgeversafgevaardigden alsook van hun plaatsvervangers. Het moet blijven hangen tot de 84ste dag volgend op de aanplakking van de uitslag van de stemming.

Opgelet! Op dag Y moet het originele proces-verbaal van het stembureau naar de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg verstuurd worden (of opgeladen worden via de webtoepassing van de sociale verkiezingen).  De werkgever moet er een kopie van bewaren gedurende de hele legislatuur. De representatieve werknemersorganisaties ontvangen eveneens een kopie, per post of via de webtoepassing.  

 


[1] Opgelet, een bijzondere procedure moet worden gevolgd om deze stemming mogelijk te maken. 

 

Securex Sociaal Secretariaat - Legal 10/12/2020